Duygu Okşaş
Prof. Dr. Uçar, mavi ışığın melatonin salgısını azalttığını vurguladı ve uyku süresinin önemini anlattı.
Türk Uyku Tıbbı Derneği Başkanı Prof. Dr. Zeynep Zeren Uçar, sağlıklı ve kaliteli uykunun önemine değinerek, “Özellikle uyumadan önce baktığımız telefon veya bilgisayar ekranları nedeniyle maruz kaldığımız mavi ışığın, ‘melatonin‘ dediğimiz uykuyu sağlayan hormonun salgısını yüzde 50 oranında azalttığı görülüyor.” dedi.
Sağlık Bilimleri Üniversitesi İzmir Tıp Fakültesi Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi de olan Uçar, AA muhabirine, her sene bahar ekinoksundan önceki cuma olarak kutlanan Dünya Uyku Günü’nün bu yılki temasının “İyi Uyu, Daha İyi Yaşa” olduğunu söyledi.
Dünya Uyku Günü’nün bir farkındalık günü olduğunu hatırlatan Uçar, şunları kaydetti:
“Uzun yıllar hem tıp camiasında hem de kamuoyunda uyku, fizyolojik bir süreç olarak görüldü ve gereken önem verilmedi. Oysa sağlıklı bir uyku gündüz yaşantımızı doğrudan etkiliyor. Gece yeterince dinlenemeyen bir kişi ertesi gün birçok sorunla karşı karşıya kalabiliyor. Maalesef günümüzde sanayileşme ve şehirleşme de bunu daha fazla etkiliyor. Çevresel uyaranlar nedeniyle uykumuzu düzenleyen hormonların salgısını bozduk. Özellikle uyumadan önce baktığımız telefon veya bilgisayar ekranları nedeniyle maruz kaldığımız mavi ışığın, ‘melatonin’ dediğimiz uykuyu sağlayan hormonun salgısını yüzde 50 oranında azalttığı görülüyor.”
Uçar, yapılan bilimsel çalışmaların günde 7 saatten az uyumanın, kalp hastalıkları başta olmak üzere Alzheimer gibi birçok nörolojik hastalık riskini artırdığını ortaya koyduğunu belirtti.
Yaş gruplarına göre uyku süreleri
Uçar, “Sağlıklı uyku, ertesi gün dinlenmiş olarak kalkıp günlük fonksiyonlarını yerine getirebilecek güce sahip olmaktır. Uyku süresi yaş gruplarına göre değişir. Okul öncesi çocuklarda bu süre 10-13 saat, erken okul çağındaki çocuklarda 9-11 saat olmalıdır. Ergenlik döneminde yaklaşık 8-10 saat, yetişkinlerde ise 7-9 saat uyku önerilir. Yaş ilerledikçe bu süre genellikle 6-8 saate kadar düşebilir.” diye konuştu.
Toplumda uykuyla ilgili birçok yanlış inanış bulunduğuna dikkati çeken Uçar, şunları kaydetti:
“Örneğin bazı kişiler, ‘yaşlandıkça uyku ihtiyacı azalır’ diye düşünerek yeterince uyumadıkları halde hekime başvurmuyor. Bir diğer yanlış inanış ise alkolün uykuya yardımcı olduğu düşüncesi. Alkol uykuya dalmayı kolaylaştırabilir ancak REM uykusunu baskılar, gece boyunca sık uyanmalara neden olur ve derin uyku oranını azaltır. Ayrıca melatonin de çok bilinçsiz kullanılabiliyor. Eczaneden hekime danışmadan alınabiliyor. Oysa doğru kullanılmadığında melatonin uykuyu düzeltmek yerine bozabilir ve biyolojik ritimde faz kaymasına neden olabilir.”
Uçar, uzun süre haftada 3 günden fazla uykuya dalma sorunu yaşayan kişilerin mutlaka bir doktora başvurmaları gerektiğini sözlerine ekledi.
Kaynak:
https://www.sondakika.com/saglik/haber-saglikli-uykunun-onemi-19654307/
13/03/2026
19:00
